بسم الله الرحمن الرحیم


معاشر الناس! فضلوا علیا فانه افضل الناس بعدی من ذکر و انثی ما انزل الله الرزق و بقی الخلق. ملعون ملعون، مغضوب مغضوب من رد علی قولی هذا و لم یوافقه.
هان مردمان! علی را برتر دانید؛ که او برترین مردمان از مرد و زن پس از من است تا آن هنگام که آفریدگان پایدارن و روزیشان فرود آید. از رحمت خدا دور است، از رحمت خدا دور است . مغضوب است ! مغضوب است کسی که این گفته را نپذیرد و با من سازگار نباشد!

                                                                                                                                            *خطابه غدیر*


مقدمه

واقعه غدير، يکي از وقايع مهم تاريخي اسلام است که از نظر نقلي اثبات شده و از نظر عقلي هم نه تنها قابل پيش بيني بوده، بلکه جز اين نيز انتظار نمي رفت زيرا براي حفظ و صيانت شريعتي چون دين اسلام که پيامبر خاتم آن را آغاز نموده، بايد جانشيناني صالح انتخاب مي شدند تا در طول تاريخ اين فرهنگ عظيم بماند و دستخوش تغيير نگردد. در خطبه گران قدر غدیر علاوه بر تعیین جانشینان پیامبر تا خاتم الایمه حضرت حجه ابن الحسن (عجل الله تعالی)  از مناقب و مقامات ایشان علی الخصوص امیرالمومنین علی (علیه السلام)  بسیار سخن رفته است . برتری ایشان بر یاران پیامبر جای شک و شبهه ندارد و شایان توجه اینکه این برتری به گذشته و آینده نیز تسری پیدا کرده است .

بسیاری از فضائل و مناقبی را که شیعیان درباره علی بن ابیطالب نقل می‌کنند دارای اسناد  و مدارک واقعی است که در کتابهای صحیح و مورد اطمینان اهل سنت هم نوشته شده است و نه تنها از یک راه بلکه از راه‌ها و سندهای گوناگون نقل شده است که دیگر جایی برای دودلی باقی نمی‌ماند. بسیاری از اصحاب، روایتهای بی‌شماری را در فضائل امام علی نقل کرده‌اند تا آنجا که ابن حنبل می‌گوید:
« هیچ یک از اصحاب رسول خدا، دارای آنقدر فضائل زیاد نیست جز علی بن ابیطالب» ( مستدرک حاکم ج 3 ص 107- مناقب خوارزمی ص 3 و 19 – تاریخ الخلفا سیوطی ص 168 – صواعق المحرقه ص 72 – تاریخ ابن عساکر ج 3 ص 63 شواهد التنزیل حسکانی حنفی ج 1 ص 19).

قاضی اسماعیل و نسایی و ابوعلی نیشابوری هم می گویند: « روایتهایی با سندهای درست در حق هیچیک از اصحاب نیامده است، جز آنچه در حق علی (ع) آمده است.» ( ریاض النظره طبری ج2 ص 82 – صواعق المحرقه ابن حجر ص 118 و ص 72).



برخی فضیلت های امام علی (ع) از دیدگاه دانشمندان


امام علی (ع) مولود کعبه

حاكم نيشابوري مي‏نويسد: «اخبار متواتره دلالت دارد بر اين كه فاطمه بنت اسد، اميرالمؤمنين علي بن ابي طالب ـ كرّم الله وجهه ـ را داخل كعبه به دنيا آورد».( المستدرك علي الصحيحين، ج 3، ص 550، ح 6044).
خانم دكتر سعاد ماهر محمّد از نويسندگان اهل سنت مي‏گويد: «امام علي(ع) بي‏نياز از ترجمه و تعريف است. و بس است ما را از تعريف اين كه آن حضرت در كعبه متولد شد، و در منزل وحي تربيت يافت و تحت تربيت قرآن كريم قرار گرفت...»( مشهد الإمام علي(ع) في النجف، ص 6).



امام علی (ع) بر هیچ بتی سجده نکرد

استاد احمد حسن باقوري وزير اوقاف مصر مي‏نويسد: «اختصاص امام علي(ع) از بين صحابه به كلمه «كرم الله وجهه» به جهت آن است كه او هرگز بر هيچ بتي سجده نكرده است...»( عبقرية الامام علي(ع)، ص 43).
استاد عباس محمود عقّاد مي‏نويسد: «به طور مسلّم علي(ع) مسلمان متولد شد، زيرا او تنها كسي بود كه دو چشمش را بر اسلام باز نمود، و هرگز شناختي از عبادت بت‏ها نداشت».( «علّموا أولادكم محبّة آلَ بيت النبيّ(ع)»، ص 101.)
دكتر محمّد يماني مي‏نويسد: «علي بن ابي طالب همسر فاطمه، صاحب مجد و يقين دختر بهترين فرستادگان ـ كرّم الله وجهه ـ كسي كه براي هيچ بتي تواضع و فروتني نكرد.»( عليّ امام الأئمة، ص 9).
همين فضيلت را دكتر محمّد بيوّمي مهران استاد دانشكده شريعت در دانشگاه امّ القري در مكه مكرمه، و خانم دكتر سعاد ماهر نيز بيان كرده است. (علي بن ابي طالب(ع)، ص 50؛ مشهد الامام علي في النجف، ص 36).



امام علی(ع) زاهدترین مردم

استاد عباس محمود عقّاد مي‏نويسد: «در ميان خلفا، در لذّت بردن از دنيا، زاهدتر از علي(ع) نبوده است...».(عبقرية الامام علي، ص 29).



امام علي(ع) داناترين صحابه

پيامبر(ص) فرمود: «من شهر علمم و علي درب آن است، پس هر كس طالب علم من است بايد از درب آن وارد شود.» (المستدرك علي الصحيحين، ج 3، ص 127).

احمد بن حنبل از پيامبر(ص) نقل كرده كه به فاطمه(ع) فرمود: «آيا راضي نمي‏شوي كه من تو را به كسي تزويج كنم كه اولين مسلمان است و علمش از همه بيشتر و حكمش از همه عظيم‏تر است» ( مسند احمد، ج 5، ص 26؛ مجمع الزوائد، ج 5، ص 101).



امام علی برترين افراد عرب

پروفسور استانسيلاس ـ گوريارد ـ فرانسوي ـ گويد : « معاويه از بسياري جهات برخلاف قواعد اسلام رفتار کرده است ، چنان که با علي بن ابي طالب ( عليه السلام ) که پس از پيغمبر اسلام ( صلي الله عليه و آله و سلم ) بزرگ ترين ، شجاع ترين ، پرهيزگارترين ، فاضل ترين ، و خطيب ترين افراد عرب به شمار مي رفت ، در افتاد »
(سراج ، محمد ابراهيم ، امام علي عليه السلام خورشيد بي غروب ، ص 324 ).



امام علی پاي بند دين در حد شور و عشق

ايليا پاولويچ ـ پطروشفسکي مورخ و خاور شناس روسي ـ گويد : « علي ( عليه السلام ) ، پرورده ي محمد ( صلي الله عليه و آله و سلم ) عميقاً به وي در امر اسلام وفادار بود . علي ( عليه السلام ) تا سر حد شور و عشق پاي بند دين ، صادق و راستگو بود . در امور اخلاقي بسيار خرده گير بود . هم سلحشور بود و هم شاعر ، و همه ي صفات لازمه ي اولياء الله در وجودش جمع بود ... » .
(سراج ، محمد ابراهيم ، امام علي عليه السلام خورشيد بي غروب ، ص 325)



(امام علی دروازه ي شهر علم)

لامنس ـ خاورشناس معروف بلژيکي ـ مي گويد : « براي علي ( عليه السلام ) اين بس است که تمام اخبار و معارف اسلامي ، از او سرچشمه مي گيرد ، او حافظه و نيروي شگفت انگيزي داشته است . همه علما و دانشمندان ، اخبار و احاديث خود را براي وثوق و اعتبار به او مي رسانند . علماي اسلام از مخالف و موافق ، از دوست و دشمن ، مفتخرند که گفتار خود را به علي ( عليه السلام ) مستند کنند ؛ چه گفتار او حجيت قطعي داشت و او دروازه ي شهر علم بود ، و با روح کلي پيوستگي کامل داشت » .
(کريم خاني ، صمداني ، علي عليه السلام فراسوي اديان )


و نیز در منابع روایی شیعه و سنی روایاتی وجود دارد که فضل علی (ع) را حتی برپیامبران بیان می کند
مَن أرادَ أن یَنظُرَ إلى آدَمَ فی عِلمِهِ و إلى نوحٍ فی فَهمِهِ و إلى إبراهیمَ‏ فی حِلمِهِ و إلى یَحیَى بنِ زَكَرِیّا فی زُهدِهِ و إلى موسَى بنِ عِمرانَ فی بَطشِهِ؛ فَلیَنظُر إلى عَلِیِّ بنِ أبی طالِبٍ

رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم فرمود
آن‏ كه مى‏خواهد به دانش آدم، فهم نوح، حلم ابراهیم، زهد یحیى بن‏ زكریا و توانمندىِ موسى بن عمران بنگرد، باید به على بن ابى طالب نگاه كند.
(تاریخ دمشق42/313، البدایة والنهایة 7/357، شواهد التنزیل 1/103، ذخائر العقبى ص 168)

این چنین است که نقل و عقل و تاریخ ، همگی گواهی بر فضل  مولا امیرالمومنین (ع) می دهند و ما را بر آن می دارد که افضل الناس را بشناسیم و بشناسانیم . دانشمند مسیحی جرج جرداق با کمال ص داقت و  انصاف  در کتاب   الأمام  علي عليه السلام صوت  العداله  الأنسانيه ( ج 1 ، ص 103)  می نویسد:
« اي دنيا چه مي شود اگر تمام نيروهاي خود را فشرده سازي ، و در هر زمان مردي چون علي را ، با خرد و قلب و زبان و ذوالفقارش بياوري . اگر چه علي ( عليه السلام ) چون امويان بر مردم حکومت نکرد و رسالتش براي چنان حکومتي نبود ، اما حکومت بر دل هاي مردم پاک سيرت را از دست نداد . ويژگي هايي که او به عنوان يک انسان نمونه و والا داشت ، اين شايستگي را به وي داد که بر دل ها سلطنت کند » .

.....باید گفت درود بر تو دانشمند با انصاف که در عین تفاوت کیش و آیین ، مردانه از حریم حق و حقیقت دفاع کردی ، اما بدان که این آرزو برآورده گردیده و در تمام ایام پس از امیرالمومنین علی (ع) ، علی گونه هایی از نسل وی در میان مردم بوده اند ، تا امروز که آخرین امام از نسل او ، حضرت حجه ابن الحسن مهدی (عج) در انتظار است تا شاید رفتاری بهتر از زمان جدش از مردم ببیند و این بار آنچنان که شایسته است ، نور وجود یک برگزیده خداوند ، روزگار آدمیان را دگرگون سازد .

به امید آن روز
گروه فرهنگی عهدی با موعود غدیر  
غدیر 1439 – شهریور ماه 1397